ما را دنبال کنید

ذات الجنب

ذاتُ ‌الجَنب نوعی بیماری در طب سنتی است که با درد، آماس و ورم ناحیه پهلو، قفسه سینه و دنده‌ها و سرفه و تب مشخص می‌شود. انواعی از آن را برسام و شوصه هم نامیده‌اند. به نظر می‌رسد معادل التهاب پلور یا دیافراگم در پزشکی نوین باشد هرچند برعکس دیدگاه گذشتگان دیافراگم به تنهایی بعید است که ملتهب یا عفونی شود.

در برخی از منابع طب قدیم، این بیماری این گونه تعریف گشت است: جُناب، نوعی بیماری پهلو، درد و آماس پهلو، سینه پهلو؛  التهاب پرده های جنب ریه؛ ورم گرم دردناک نواحی سینه؛ اگر این ورم در عضلات داخلی سینه یا پرده اضلاع داخل باشد آن را شوصه و اگر در غشای مستبطن سینه باشد آن را برسام و اگر در حجاب حاجز میان قلب و معده باشد آن را ذات الجنب یا ذات الجنب خالص نامند.این بیماری در هر دو سینه ایجاد می‌شود و اگر در طرف راست حادث شود، بهتر است و با آن تب و تنگی نفس همراه خواهد بود.

ابن سینا این بیماری را با بیماری‌های برسام و شوصه یکی دانسته ولی سمرقندی بین آن‌ها تفاوت گذاشته و نوشته : « برسام عبارت از ورمی است که عارض می‌شود پرده ای را که بین جگر و معده واقع شده باشد. و آن پرده ای است که حائل بین معده و پیوسته به حجاب حاجز است و شوصه عبارت است از ورمی که عارض می‌شود در دنده های پشت و ذات الجنب خالص ورمی است که عارض می‌گردد غشاء مستبطن هراضلاع و حجاب حاجز را که در یکی از دو طرف پهلو واقع است.